W jednej ze spraw, w której doradza adwokat Marta Witkowska, Klient przekazał nieruchomość w darowiźnie. Zrobił to zanim formalnie popadł w zadłużenie. Jego sytuacja finansowa już wtedy była jednak niestabilna.
Po pewnym czasie wierzyciele podjęli działania. Próbowali uznać darowiznę za bezskuteczną wobec nich. Powołali się na przepisy dotyczące skargi pauliańskiej.
Obecni właściciele nie tylko przyjęli nieruchomość. Zaciągali też kredyty, które miały pomóc ich ojcu w uregulowaniu zaległych należności.
W takiej sytuacji pojawia się pytanie. Czy darowizna dokonana jeszcze przed powstaniem długu może być zakwestionowana?
Odpowiedź nie jest jednoznaczna. Co do zasady, aby skarga pauliańska była skuteczna, musi dojść do działania z pokrzywdzeniem wierzycieli. Osoba trzecia musi wiedzieć lub co najmniej powinna wiedzieć, że czynność ta prowadzi do pokrzywdzenia wierzycieli.
Jeśli darowizna miała miejsce przed powstaniem zadłużenia, wierzyciele muszą coś wykazać. Muszą udowodnić, że dłużnik już wtedy działał z zamiarem pokrzywdzenia potencjalnych wierzycieli. Obdarowani muszą wiedzieć o trudnej sytuacji majątkowej dłużnika i możliwych skutkach tej czynności.
W relacjach gospodarczych, ale też prywatnych, często zdarza się określona sytuacja. Dłużnik próbuje „uciec” z majątkiem, aby uniknąć spłaty zobowiązań.
Co może wtedy zrobić wierzyciel? Może skorzystać z jednego z narzędzi prawnych – skargi pauliańskiej.
Choć instytucja ma wiekową historię, jej zasady obowiązują również w polskim prawie cywilnym. Jest to roszczenie wierzyciela o uznanie za bezskuteczną w stosunku do niego czynności prawnej dokonanej przez dłużnika z pokrzywdzeniem wierzycieli.
Skarga pauliańska (łac. actio pauliana) pochodzi z prawa rzymskiego. Stworzył ją pretor Paulus. Dzięki temu wierzyciele mogli chronić się przed nieuczciwym działaniem dłużników.
Dziś skarga funkcjonuje w polskim prawie cywilnym. Pozwala wierzycielowi żądać uznania za bezskuteczną czynności prawnej dokonanej przez dłużnika z pokrzywdzeniem wierzycieli.
Aby skarga pauliańska była skuteczna, trzeba spełnić określone warunki (art. 527 i nast. Kodeksu cywilnego):
Jeśli stanąłeś przed koniecznością obrony przed skargą pauliańską zgłoś się do Kancelarii.
Publikowane treści nie stanowią porady prawnej. Kancelaria nie ponosi odpowiedzialności za ich wykorzystanie przez czytelnika. Jeżeli potrzebujesz indywidualnej porady, umów się na spotkanie (Katowice, Bielsko – Biała – tel. +48 33 861 84 57)
